Wanneer ben je klaar met helen?

Wanneer ben je klaar met helen? Het wordt mij vaak gevraagd, omdat ik zeg dat ik geheeld ben. Hoe weet je nou dat je klaar bent? Dat je geheeld bent? Waar kun je dat aan merken?

Ik ben geheeld

Wat betekent het als je zegt ‘ik ben geheeld’? Voor mij betekent het: ik heb in mijn dagelijkse leven geen of nauwelijks meer last van mijn verleden. Ik word niet meer getriggerd door het minste of geringste, ik neem belangrijke besluiten met hart, ziel én verstand op één lijn en ik raak niet meer gemakkelijk uit het lood.

Word je dan nooit meer getriggerd?

Als je geheeld bent, word je dan nooit meer getriggerd? Natuurlijk niet, er zijn altijd nog kleine restjes van ervaringen uit het verleden die aangeraakt kunnen worden, waardoor je weer, eventjes, uit je doen raakt. Dat ‘eventjes’, daar gaat het om. Vroeger kon ik weken van slag zijn als een vreemde boos tegen mij deed. Nu heb ik ‘eventjes’ een moment voor mezelf nodig als dat gebeurt en dan kan ik het weer relativeren.

Tegenslagen, uitdagingen en leermomenten

Ook een leven na het helen van seksueel misbruik kent tegenslagen, uitdagingen en leermomenten. Het grote verschil zit in mij. Het grote verschil is dat ik nu, diep van binnen, wéét dat ik de uitdagingen, die op mijn pad komen, aankan. Dat ik leer van alles wat mis gaat en dat tegenslagen gewoon bij het leven horen.

Een rijk en vol leven

Een rijk en vol leven kent zowel hoogtepunten als dieptepunten. Als één van de twee gaat ontbreken, dan wordt het leven saai: een aaneenschakeling van hoogtepunten, de staat van bliss? Laat maar. Op een zeker moment wordt dat gewoon, het nieuwe normaal. Dan komt er vanzelf weer een behoefte aan variatie.

De balans vinden

Het gaat er in het leven niet om dat je altijd in balans bent, maar dat je de balans kent en kan herpakken als je hem ‘eventjes’ kwijt bent. Dus, hoe weet je dat je geheeld bent? Als je weinig of geen last meer hebt van je verleden. Als de uitdagingen die je op je pad tegenkomt steeds vaker gaan over de dingen van vandaag. En als je wéét, diep van binnen, dat je het aankunt.

 

EX-press: de uitvoering van Soul Skin, Gastblog Mariël

Ik sta onder de douche. Ineens stromen er tranen over mijn wangen: “Wat heb ik gedaan?!”, denk ik. Even voel ik een oude angst. Ik heb mezelf laten zien, mezelf bloot gegeven zoals ik nooit eerder gedaan heb. Dat mag niet, dat kan niet. Ik voel de angst en mijn tranen. Ze mogen er zijn, ze horen bij mij. Het duurt niet lang want de positieve gevoelens overheersen, wat een indrukwekkende uitvoering en avond was het.

Het project

Het begint bij die ene oproep: “Ik zoek mensen die geheeld zijn van vroegkinderlijk trauma door seksueel misbruik en huiselijk geweld, voor een pilot project. Het project, van een half jaar, sluit af met een voorstelling waarin het transformatieproces van slachtoffer naar krachtige, autonome persoon in beeld wordt gebracht”. Taboe doorbreken, laten zien hoe belangrijk (lichaamsgerichte) therapie is en dat helen mogelijk is, dat zijn de doelen van het project.

Dit moet ik doen!

Ik ga het project en proces aan voor mezelf, omdat ik voel dat ik het “moet” doen. Ik ben heel enthousiast, maar besef ook dat het een pittig proces zal zijn. Als ik in het verleden mijn lichaam ál voelde, was ik me er nooit zo comfortabel in. Nu ben ik wekelijks in een dansstudio om te bewegen, te dansen vanuit de impulsen die ik voel op dat moment. Dat doe ik niet alleen, maar met een aantal andere vrouwen samen.

Langzaam kom ik in beweging

In de periode beweeg ik heel voorzichtig. Ik maak kleine bewegingen en kom nauwelijks van mijn plaats. Ik ben terughoudend in de interactie met de anderen en ga vooral met mijn aandacht naar binnen. In mezelf ben ik veilig. Heel, heel langzaam laat ik me meer zien. Na maanden repeteren ga ik “ineens” helemaal los. Ik beweeg door de hele zaal, speels en spontaan. Mijn bewegingen zijn groot, ik neem ruimte in. Als de “oefening” klaar is, krijg ik tranen in mijn ogen: “Wat heb ik gedaan?” Ik trek me terug in mezelf en ga aan de kant staan met mijn handen voor mijn gezicht. De anderen reageren enthousiast en vinden het mooi dat ik mezelf zo heb laten zien.

Schrijven en tekenen

Tijdens het project schrijven we over wat het proces van transformatie van slachtoffer naar autonomie in ons oproept. Ik vind het heerlijk om te kunnen schrijven, daarmee ben ik vertrouwd. Soms kan ik zelfs niet verwoorden wat er in mij om gaat, dan maak ik tekeningen met pastelkrijt. Het bewegen, het schrijven en het tekenen ondersteunen mijn proces van heling. Ik ontdek dat expressie essentieel is voor mij, bij me hoort.

De uitvoering: kwetsbaarheid en kracht

Het is eindelijk zover. Het is tijd om het project af te sluiten, we zijn er klaar voor. De zaal is uitverkocht. Ik kijk er naar uit. Ik ben rustiger dan ik voor mogelijk had gehouden. We beginnen en vanaf het begin voel ik wat er gebeurt, zit ik erin. Precies zoals de bedoeling is. De uitvoering gaat goed, we doen het samen en het voelt fijn.

Geraakt, ontroerd…

De reacties van het publiek, zowel persoonlijk als in het nagesprek over de uitvoering, zijn overweldigend. Zo warm! Als mijn man naar me toe komt, me omhelst en zegt hoe indrukwekkend hij het vond, komen mijn tranen los. Tranen van verwondering, trots, opluchting, ontroering en wie weet wat nog meer. Ons proces van heling, het gevoel van kwetsbaarheid én onze kracht zijn overgekomen bij het publiek. In de nabespreking zeggen lotgenoten dat ze geraakt zijn en dat ze het proces herkennen. Deze uitvoering draagt zelfs bij aan hun heling. Hoe bijzonder is dat?! De doelen van het project om taboe te doorbreken, het belang van lichaamsgerichte therapie te laten zien en zichtbaar maken dat helen mogelijk is, zijn zeker overgekomen bij het publiek.

En dan… verbinding

De uitvoering is nu drie weken geleden. Ik ben onder de indruk van wat deze avond me heeft gebracht, ik kan het nog nauwelijks bevatten. Ik ben het project aangegaan voor mezelf, om meer te ontdekken en verder te groeien en om aan anderen te laten zien dat er leven is na seksueel misbruik. Mijn rode draad door het proces is vooral verbinding maken met mezelf en anderen. Gedurende het project groei ik daarin. De uitvoering heeft me meer gegeven dan ik had verwacht. Ik heb mezelf laten zien, op mijn kwetsbaarst en tegelijkertijd volledig in mijn kracht. Ik heb mezelf gegeven. Uit de warme reacties van het publiek blijkt dat het hen veel heeft gegeven, heeft geraakt. Dat komt zo bij me binnen, want ik mag dat ontvangen. Dit is het, zo voelt dat dus: verbinding! Dit is waar ik zo naar verlangde. Puur, zoals het is. Alle warmte, de omhelzingen, van bekende en onbekende mensen, ik neem het mee in mijn hart.

Initiatief

EX-press is het initiatief van Michelle Kurzenacker, choreografe en therapeute, en haar bedrijf Movedby… Onder haar bevlogen begeleiding hebben het project en de uitvoering plaatsgevonden.

 

 

Doodsangst, Gastblog Jessica

Onvermijdbare pijn

donker roze bloesem, foto van Agnes van der GraafHij wacht af en houdt zich dood, hopend op een onoplettend moment waarin hij kan ontsnappen. Terug de zee in, waar hij hoort. Hij heeft al geprobeerd om, staand op zijn soortgenoten, uit de emmer te klimmen. Maar de rand is te hoog en toen hij er bijna was werd hij teruggeduwd. Naast hem begint het water te koken, hij hoort het steeds harder en feller borrelen. Daarna gaat het snel. Met een zachte plons verdwijnt hij in de pan. Zodra hij de hitte voelt probeert hij weg te komen, maar iets duwt hem hardhandig onder water. Er is geen ontkomen aan, levend kokend vindt hij zijn dood.

Vakantie

Op een paar meter afstand van die pan sta ik. Toen 15 jaar en met mijn ouders en zus op vakantie. Ik heb nog nooit zulke grote krabben gezien en sta nu toe te kijken hoe ze een pijnlijke dood sterven. Ik wil het niet langer aanzien, maar durf er ook niets tegen te doen. Dus vlucht ik het vakantieappartement in. Terwijl ze beneden staan te lachen rond de stervende krabben, probeer ik in een boek te verdwijnen.

Misbruik

Ik staar naar de letters, maar de woorden vormen geen zinnen. De ruimte om me heen leidt me af. Ik zit op een bed in de kamer waar mijn zus en ik deze vakantie slapen. Het bed waarin haar starende blikken veranderen in verlangende aanrakingen, waarin ik versteen en niets meer durf te doen. De lakens voelen vies, de dekens te zwaar en het kussen besmet.

In mijn hoofd

Diezelfde avond weer. Terwijl ik niets durf te doen, denk ik aan de krabben. Als dit is hoe ze aan hun einde komen, dan eet ik nooit meer krab. Ze kunnen niet schreeuwen, maar het was alsof ik ze dat in mijn hoofd wel hoorden doen. Ik hoor een deur dichtslaan en met een schok kom ik weer in het heden terecht. Ik lig nog steeds op bed en haar geur hangt in mijn neus, maar mijn zus is weg. “Papa en mama hoeven dit niet te weten” hoor ik mijn hoofd, maar ik weet niet meer of het haar woorden of mijn gedachten zijn. De angst versteend me nog steeds en een eenzaam gevoel dringt zich aan me op. Moet ik het misschien toch aan ze vertellen?

Doorleven

Als ik later die avond in bed lig en mijn zus slaapt, besluit ik dat het beter is om mijn mond te houden. Ik ben te bang voor de gevolgen die het kan hebben als ik het wel aan iemand vertel. Mijn gedachten dwalen weer af naar de krabben. Ik zie nog voor me hoe een enkeling probeerde te ontkomen, maar genadeloos werd teruggeduwd. Bij elke beweging van mijn slapende zus verstar ik. De krab probeerde tenminste nog te ontsnappen, maar hij is dood. Ik moet doorleven, of ik het nu wil of niet.

 

Jessica’s eigen blog staat hier: Uit het donker

Hoera, ik raak de controle kwijt, gastblog Mariël

Ik raak de controle kwijt

Mariel GroenenIn de war en uitgeput lig ik op de bank. Mijn lijf wil niet meer en mijn ogen willen niet open. Slapen lukt niet. Steeds als ik wegzak, is er wel iets waardoor ik mezelf wakker houd, een kriebelhoest, een gedachte of even naar de wc. Er is iets in mijn lijf dat alert wil blijven, dat me wakker houdt. Ik heb dit niet eerder zo duidelijk gevoeld. Alleen bij de therapie, als we lichaamswerk doen, voel ik die alertheid, die spanning in mijn lijf.

Uitgeput

Ik voel dit en denk: “Geen wonder dat ik uitgeput ben”. Al heel mijn leven houd ik mezelf en mijn omgeving stevig onder controle. Mijn hele jeugd heb ik dat nodig om te overleven met alle problemen in het gezin, het zorgen voor de anderen en de incest. Die controle is een deel van mij geworden: “zo ben ik”. Heel, heel langzaam bouw ik die controle af. Mijn man is van de “flexibele planning” en daardoor leer ik flexibeler omgaan met veranderingen, met mijn planning. Hij vindt dat ik er maar mee om moet leren gaan dat omstandigheden kunnen veranderen en daardoor zijn of onze plannen ook. Ik vind dat heel moeilijk want planning geeft mij controle. Hij weigert zich daarin aan te passen aan mijn controlebehoefte. Therapie en trainingen helpen me daarbij ook. Ik leer dat ik niet overal invloed op kan hebben en dat ik sommige dingen moet laten zijn. Maar nu, liggend op de bank, voel ik duidelijk dat het maar een deel van mijn controlemechanisme is, dat ik heb losgelaten.

Mijn lichaam laat zich niet sturen

Tijdens het lichaamswerk, dat onderdeel is van mijn therapie, is steeds de spanning in mijn lichaam enorm voelbaar. De controle die mijn lichaam wil houden over alles wat er gebeurt, is voelbaar. Ik ben niet in staat mijn hoofd te laten rusten in de handen van mijn therapeute. Mijn nek, schouders, willen mee helpen en willen zelf mijn hoofd omhoog houden, dragen. Eerst voelde ik niet eens dat ik het deed. Nu ben ik me er bewuster van. Mijn lichaam laat zich niet sturen door mijn hoofd. Als ik tegen mezelf zeg: “ontspan je maar”, verandert de spanning in mijn lichaam niet. Deze keer heeft mijn lichaam de leiding.

Hoofdpijn, verkoudheid en uitputting

Drie dagen lig ik op de bank en doe ik niets. Flink verkouden en met veel hoofdpijn. Ik voel dat mijn hoofdpijn komt van die controle, van het harde werken om “mijn schouders eronder te zetten”. Het feit dat ik zo moe ben en toch mezelf niet toe sta om in slaap te vallen, confronteert me heel erg met mijn controlemechanisme. Objectief gezien, is er niets waarom ik wakker moet blijven. Ik ben thuis en ik ben veilig. Mijn lichaam denkt daar anders over. Ik praat met mijn lichaam, met mezelf. “Je bent veilig, je hoeft niets te doen, alles is goed.” Steeds opnieuw blijf ik het herhalen, maar het lijkt alsof ik het tegen dovemansoren heb. Alleen met bedtijd, in mijn bed, val ik uiteindelijk in een onrustige slaap.

Controle werkt niet meer

Ik voel mijn controlemechanisme heviger dan ooit te voren. Tegelijkertijd voel ik dat het niet meer werkt. Ik merk in allerlei levenssituaties dat mijn oude manier om ermee om te gaan niet meer werkt. Ik reageer anders – directer – dan ik gewend ben van mezelf en daar schrik ik zelf van. Sommige mensen in mijn omgeving schrikken daar ook van en dit heeft in korte tijd geleid tot een breuk met enkele mensen. Mijn “oude” Mariël wil terug naar hoe het was, want daar was het veilig. “Hou je mond maar, je kunt beter niet opvallen want dan gaat het mis, dan doet een ander je pijn”. Mijn volwassen ik, is trots en wil juist verder. Zij weet dat ze niet terug kan en dat het niet goed is om terug te gaan.

De oude ik versus de nieuwe ik

Maar o, wat is die “oude” Mariël sterk. Ze haalt alle argumenten uit de kast en zaait verwarring. Ik begrijp haar zeker. Ze sleept me soms zo mee. Het is moeilijk om overeind te blijven. Het kost me een berg energie. Ik wil mijn controle kwijt. Ik zoek wanhopig naar houvast. Het zal nog wel een tijdje duren voordat de oude en de nieuwe ik samen verder kunnen.