Doorbreek het zwijgen, ook als je niet seksueel misbruikt bent

In een eerdere blog onder bovenstaande titel riep ik mensen die zelf niet met seksueel geweld en misbruik te maken hebben gehad, op om er vooral over te beginnen. Want het gesprek openen is voor iemand die misbruikt is moeilijk. Schuldgevoel, schaamte en vaak de ervaring dat de omgeving reageert met onbegrip, maken dat mensen soms jarenlang zwijgen over die dingen die hen zo diep hebben aangegrepen. Tijd om daar verandering in te brengen. Dit lied doet een vergelijkbare oproep: Oordeel niet. Praat erover. Dank je wel Rosemary Lengton, voor dit zeer welkome geluid!

DOORBREEK HET ZWIJGEN Muziek & Lyrics: Rosemary Lengton okt 2016

Kijk je weg; oordeel dan niet!

Hee, kijk je mee wanneer groot onderzoek vertelt:
“Met een groot aantal kind’ren is het slecht gesteld!”
“Naast hoge griepcijfers,” u staat vast wel gesteld,“
“Zijn er meer slachtoffers van seksueel geweld!”
Kijk je weg; oordeel dan niet!
Veel ontuchtzaken falen door bewijsgebrek ( 9 op de 10)!
Veel hulpverleners falen door kennisgebrek (heel veel)!
Ervaren lui worden geweigerd op de bres!
Het CELEVT stuurt een brandbrief naar een hoog adres!

Doorbreek het zwijgen! Dit taboe snijdt veel te diep!
Levenslang lijden, verdient niemand niet!
32 procent van de mensen zijn misbruikt!
Te veel, te vaak, te lang werd misbruik weggefnuikt!
Kijk je weg; oordeel dan niet!
Er is nu omscholing en info in de maak.
Dat doen veel stichtingen. Die zien dat als hun taak.
Ze zijn het toedekken van trauma’s oh, zo zat!
En willen zien dat misbruik flink wordt aangepakt!

Doorbreek het zwijgen! Dit taboe snijdt veel te diep!
Levenslang krijgen, verdient niemand niet!
Doorbreek het zwijgen! Smoor het kind niet in de knop!
Zulke geheimen breken elk gezond mens op!
Er is veel mis binnen de kerk, tehuis en thuis!
En lotgenoten worden op hun werk vergruisd!

Verschillende reacties

Bij het vertellen van mijn seksueel misbruik aan andere personen kreeg ik zeer verschillende reacties van mensen. De één reageerde met onbegrip, de ander alsof het mijn eigen schuld was. Hieronder een aantal van deze reacties.

Hoe noem ik hem

Voor de duidelijkheid wil ik alvast aangeven dat ik ben misbruikt door mijn stiefvader. Vanwege wat hij gedaan heeft, wil ik hem deze benaming niet geven, ik noem hem ‘de man van mijn moeder’.

Reactie van mijn moeder

Nu moet het klaar zijn. Het is over. Vandaag ga ik het vertellen. Ik wacht tot ik zeker weet dat hij bijna op zijn werk is met de fiets. Hij doet er ongeveer twintig minuten over, dus nu is het veilig. Ik heb dit moment al zo vaak in mijn hoofd afgespeeld. Hoe ik het vertel. Hoe zij reageert. Toch weet ik niet hoe ik het moet brengen. Ik voel mijn hart keihard bonken en mijn keel zit dicht. Zo vaak heeft deze man mij gewaarschuwd: ‘dat mijn zusjes geen vader meer zullen hebben en mijn moeder geen man, dat ik ze allemaal ongelukkig zou maken, dat hij me zou weten te vinden…’ Maar ik weet dat ik het niet meer wil, niet meer kan. Ik loop naar mijn moeder toe en gooi het eruit. ‘Hij heeft me misbruikt…’

Mijn moeder gelooft me

Ze twijfelt geen seconde en begint allerlei telefoontjes te plegen. Politie, huisarts, advocaat, zijn ouders…. De man van mijn moeder belt en vraagt, alsof er niks is gebeurd, hoe haar dag is gegaan. Ze schreeuwt tegen hem, zegt dat ze hem nooit meer hoeft te zien.

Dankbaar voor haar reactie

Nog altijd ben ik dankbaar dat mijn moeder op deze manier heeft gereageerd. Ik heb mensen gesproken die niet geloofd werden. Dat gebeurt nog veel te veel. Toch zou eenieder die met zo’n verhaal naar buiten komt, direct geloofd en gesteund moeten worden. Het is al moeilijk genoeg om het te vertellen.

Reactie van zijn moeder

Ik had een goede band met zijn moeder. Mijn moeder had haar dan ook gebeld, toen bleek dat haar eigen ouders niet konden komen. Binnen zeer korte tijd was ze bij ons. Niet lang na zijn telefoontje staat hij, tegelijkertijd met de politie, voor de deur. Hij schreeuwt meermaals naar me ‘Wat heb je gezegd!?’ Zijn moeder begint tegen de politie te schreeuwen. ‘Hij heeft het gedaan! Dat is de dader!’ Ze steunt me en troost me.

Een lange dag…

Aan het einde van de dag na het verhoor en ziekenhuis bezoek stelt ze voor dat ik bij haar blijf slapen. Haar idee is dat ik dan niet in dit huis met deze herinneringen hoef te slapen. ’s Avonds komt haar zoon naar haar huis, hij is nog niet opgepakt. Ze gaat samen met hem naar het politiebureau om hem aan te geven. Door haar reactie op deze dag had ik het gevoel dat ze aan mijn kant stond. Helaas was bleek dit niet zo te zijn.

Ze heeft na deze dag nooit meer wat van zich laten horen en doet alsof ze me niet kent wanneer ik haar tegenkom in de stad. Dat doet mij pijn.

Wat ik tegen haar zou willen zeggen

Ik denk er vaak over na wat ik tegen haar wil zeggen als ik haar tegenkom. ‘Het doet mij veel pijn dat je voor je zoon kiest, maar ook dat je hier niet open over bent. Dat je me niet eens aan wilt kijken.’ Toch komt er elke keer niks uit mijn keel, als ik haar zie. Ik ben in de war door haar gedrag en wordt op die momenten overmand door emoties.

Reactie van zijn zus

Samen met een vriendin sta ik in de winkel. Ineens zie ik zijn zus staan in de winkel. Ik bevries. Ze heeft niks meer laten horen, maandenlang niet. Wat moet ik nu doen? Tegen haar praten? Negeren? We kijken elkaar aan. Er komt alleen een geschrokken ‘hoi’ uit bij ons beiden. Ik voel verdriet opkomen. We vallen bij elkaar in de armen en beginnen te huilen.

‘Het spijt me dat ik niks meer heb laten horen.’ zegt ze. ‘Ik was in de war’ vervolgt ze. We raken enigszins in gesprek. Uiteindelijk vraagt ze om mijn nummer. ‘Dit keer bel ik je op’ belooft ze. Ik ben geëmotioneerd en voel me weer gelukkig. Het speet d’r en we gaan weer contact krijgen.

Vol vreugde loop ik met mijn vriendin de winkel weer uit. We bespreken het nog na en ook zij gelooft erin dat het goedkomt. Maandenlang wachtte ik op een telefoontje of een berichtje… Niks. Ergens wist ik het wel, toch hoopte ik dat het anders zou zijn. Ook zij kijkt nu de andere kant op wanneer ik haar tegenkomt. Alsof ik niemand ben. Alsof zij nooit een band met mij gehad heeft.

Verwarring en verdriet

Deze reactie heeft bij mij voor veel verwarring en verdriet gezorgd.

• Hoe kan je iemand zoiets beloven en het toch niet doen?
• Hoe kan je zo geëmotioneerd raken en het achteraf dus blijkbaar niet menen?
• Hoe kun je de andere kant op kijken wanneer ik je tegenkom?

Bij zijn moeder en zus had ik liever gewild dat zij eerlijk naar mij hadden gecommuniceerd dat zij niets meer voelen voor contact. Dan was er voor mij duidelijkheid geweest en hoefde ik niet maandenlang te wachten, met het beetje hoop dat ik had.

Andere reacties

‘Je praat er wel makkelijk over hé?’ was één van de reacties van een klasgenootje waar ik mee omging. Terwijl ik juist het idee had dat ik het bij iemand kwijt wilde, maar simpelweg niet wist waar. In mijn omgeving werd er niet meer over gepraat en ik kende niemand die hetzelfde had meegemaakt.

Meer pijnlijke reacties

‘Wil je soms verkracht worden? Je lokt het wel uit met zo een jurkje.’

• Een reactie van iemand nadat een vriendin mij had ‘gerestyled’ en ik me eindelijk weer een beetje zeker voelde over hoe ik eruit zag.

‘Wat heb je ertegen gedaan?’

• Met het doel of ik me wel verzette. Deze vraag vind ik dat je die niet zomaar kan stellen aan iemand. Maakt het het dan ineens ‘minder erg’ als ik me niet verzet zou hebben? Of juist erger? Het doel van deze vraag is me onduidelijk en niet nodig vind ik.

Pesten met het seksueel misbruik

Op de middelbare school kom ik er nogmaals achter, dat je niemand zomaar kunt vertrouwen. Er is een aantal jongens van het misbruik af wisten. Het verhaal is als een speer door de school gegaan helaas. Deze jongens pesten mij hiermee, onder andere door zelfverzonnen liedjes over mij en het misbruik. Op dat moment lach ik alles weg. Ik durf er niks tegen te doen.
Toch doet dit mij ontzettend veel pijn van binnen. Ik begrijp dit niet. Hoe kun je zo met iemand omgaan? Als ik deze jongens tegenkom in de stad, zit er nog altijd in mijn hoofd wat zij hebben gedaan. Ik vraag mij af of ze dit zelf überhaupt nog weten en wat toen hun gedachten hierbij waren. Voelden zij zichzelf stoer tegenover hun vrienden op dat moment? Kunnen zij zich indenken wat dit voor mij betekent?

Ook docenten zijn onveilig

Mijn biologiedocent maakt een opmerking dat wanneer meiden al lichamelijke ontwikkelingen hebben het nooit verkrachting is. Dan lokken zij het zelf uit door hun kleding. Ondanks dat dit niet op mij persoonlijk gericht is, heb ik dit niet vergeten. Ik kan niet begrijpen dat mensen dit soort opmerkingen kunnen maken. Dat dit de mensen zijn waar wij het van moeten leren.

Hoe ik op de reacties terug kijk

Wanneer ik terugkijk naar de reacties die ik heb gekregen, vind ik het pijnlijk om te zien hoe mensen reageren op zo een ingrijpende gebeurtenis. Mensen ontweken het, wisten er niet mee om te gaan of reageerden alsof het mijn schuld was. Het lijkt alsof mensen zich totaal niet konden inleven in hoe ik me voelde.

Ik begrijp niet hoe mensen zo kunnen reageren

Dit roept bij mij vooral onbegrip op. Hoe kan dit..? Is een vraag die ik mezelf stel. Hoe kan het dat een mens soms zo ontzettend hard en gevoelloos kan reageren..? Het zijn vragen die ik waarschijnlijk nooit een antwoord op zal krijgen. Ik hoop in ieder geval dat ik met deze blog iemand kan laten nadenken over wat een reactie teweeg kan brengen.

Overleven

Jarenlang stop ik het seksueel misbruik weg, nadat ik als tiener kort begeleiding had. Ik leef mijn leven alsof er niets gebeurd is, maar van binnen voel ik me eenzaam en alleen. Ik pas me aan aan anderen. Als er dingen gebeuren, laat ik het over me heen gaan. Of ik het leuk vind of niet, dat doet er niet zo toe.

Ik laat alles toe

In de tijd dat ik mijn man leer kennen en we bij elkaar blijven slapen, moet alles voor hem perfect in orde zijn. De slaapbank die ik op mijn kamer heb is niet goed genoeg, daar moet een extra matras op. Dat regel ik, terwijl als ik bij hem en zijn moeder thuis slaap moet ik op een dun tuinstoel matje slapen, terwijl hij heerlijk in zijn eigen bed ligt. Ik laat dat toe, ik zeg er niks van. Al neem ik later wel een luchtbed mee, als ik bij hem blijf slapen.

Ik weet niet beter

Ik heb ook helemaal niet in de gaten dat dit vreemd is, want waarom zou iemand iets voor mij doen? In de jaren dat we samen wonen, leef ik ik eigenlijk zijn leven. Ik pas me helemaal aan zijn wensen aan. Ik heb geen idee hoe ik aan mezelf moet denken.

Burn out

Tot het moment dat het niet meer gaat. Mijn moeder wordt ernstig ziek (darmkanker) en krijgt te horen dat het niet meer te genezen is. Dat is de spreekwoordelijke druppel: ik stort volledig in. Ik ga naar de huisarts en die stelt vast dat ik waarschijnlijk een Burn out heb.

Wat eraan vooraf ging

Mijn zoon zit op de basisschool en een leraar maakt zich zorgen om hem. Hij is erg intelligent maar sociaal bleef hij wat achter. Hij ging door de molen en kreeg als diagnose PDD-NOS, een vorm van autisme. We krijgen gezinsbegeleiding, mijn zoon heeft een begeleider en mijn man en ik krijgen als ouders ook een begeleider. Dat is erg fijn want hierdoor wordt duidelijk dat mijn man waarschijnlijk ook een vorm van autisme heeft, waardoor hij zich moeilijk in anderen kan inleven.

Ik sta alleen in mijn emoties

Mijn moeder wordt ziek en ik kan dat moeilijk met iemand delen door het autisme van mijn man en kind. Ik besluit om alleen een gesprek aan te gaan met onze oudercoach. Gelukkig kan ik hier goed met haar over praten. Ik vertrouw haar en we komen tot een goed gesprek. Uiteindelijk vertel ik haar, dat ik in mijn jeugd ben gepest en dat mijn opa dingen met me deed die niet horen. Dat is het moment dat mijn moeder te horen krijgt, dat ze niet meer beter zal worden en ik stort in. Onze oudercoach geeft aan dat het goed is om met een professional over mijn verleden te praten en ik maak een afspraak met de huisarts. Hij verwijst me door naar een psycholoog.

Naar de psycholoog

Ik ben een beetje angstig voor wat komen gaat, toch mail ik naar een psychologenpraktijk om een afspraak te maken. Al gauw belt de secretaresse met de vraag waar het om gaat en om een afspraak in te plannen. Als ik kort vertel waar het om gaat, besluit ze dat het goed is als het een psycholoog is die EMDR sessies kan doen. De eerste keer bij de praktijk ben ik gespannen. Ik ben wel blij dat het een vrouw is, ik denk niet dat ik me helemaal vrij zou voelen als het een man was geweest. De eerste indruk is goed. Altijd prettig want die eerste indruk is we heel belangrijk.

De eerste keer EMDR

Als ze de volgende keer voorstelt om een EMDR sessie te gaan doen vind ik dat best eng, want wat is het en wat gaat er naar boven komen. Tegelijk wil ik ook graag achterhalen wat ik allemaal verdrongen heb.

De eerste EMDR sessie

De sessie waar ik zowel tegen op zie als naar uitkijk. Ik maak een tekening van het beeld wat bij mij de meeste angst oproept. Daarna krijg ik een koptelefoon op waar links en rechts afwisselend piepjes klinken. Ik concentreer me op die tekening. Dat is lastig, ik kan mijn ogen niet open houden en die vallen dan ook dicht. Na een tijdje krijg ik het erg benauwd of iemand mijn keel dicht knijpt. Het voelt heel eng.

Als ik weer tot mezelf kom en mijn ogen open moet ik aangeven hoeveel angst die tekening oproept op een schaal van 1 op 10. Dat is erg lastig en stuit me tegen de borst waarom moet ik dat nu een cijfer geven? Dat wil ik niet. Ik concentreer me weer op die tekening en ik word erg verdrietig. Nog een keer en dan voel ik dat ik mezelf helemaal wil wegdrukken. Ik voel me als een dunne plank. Na afloop praten we nog even na en ik voel me langzaam aan weer mezelf worden.

Mezelf weggecijferd

In de maanden en jaren die volgen doe ik nog een aantal keren een EMDR sessie. Vaak komt daar in naar voren dat ik mezelf weggecijferd heb. Dat wil ik nu niet meer.

Zware therapie, maar wel nuttig

De EMDR sessies waren allemaal zwaar er gebeurde iedere keer wat anders . Maar hierdoor en door de gesprekken die ik erover met de psycholoog heb gehad, heeft al die ellende wel enigszins een plekje gekregen. Ik kan er beter mee om gaan. Ik ben er nog niet ga nog steeds naar de psycholoog, maar ik durf nu al wel meer voor mezelf op te komen. Ik voel weer dat ik er mag zijn.

Tot slot

Mijn opa heeft veel kapot gemaakt bij mij, maar mijn ervaringen hebben me ook gemaakt tot wie ik nu ben. Echt boos ben ik niet meer op hem. Ik ben wel verdrietig dat ik er nooit met hem over heb kunnen praten. Ik zal nooit te weten komen waarom hij dit heeft gedaan. Alleen zijn verklaring dat hij veel van me houdt, is voor mij niet afdoende. Als kind geloofde ik wel dat dat alles verklaarde. Ik dacht ook dat wat er gebeurde normaal was. Nu weet ik wel beter.

Wat heeft tijdens therapie het meeste indruk op me gemaakt?

Wat is nu wat tijdens de therapie de meeste indruk heeft gemaakt? Het moment dat ik besefte dat ik mezelf steeds heb weggecijferd. Dat ik het misbruik door opa en die andere jongens toeliet, omdat ik niet het gevoel had dat ik er toe deed. Dat ze het dus mochten doen, omdat ik niks was, in mijn denkbeeld. Dat ik me daarom niet durfde te verzetten.

Ik mag er ook zijn!

Gelukkig besef ik nu wél dat ik er toe doe. Dat ik niet hoef toe te laten, als mensen bij mij dingen doen of zeggen die ik niet wil.

Want JA ik mag er ook zijn.

Zoek jij ook hulp na seksueel misbruik? Kijk dan eens op hulpverleningnaseksueelmisbruik voor een therapeut met ervaring in de begeleiding van mensen die seksueel misbruik hebben meegemaakt.